بازار TPU رشد میکند، اما فشار رقابتی TPEها رو به افزایش است
مجله پلی یورتان/ همکاریها باعث حفظ محبوبیت TPU در بخش خودروسازی شدهاند.
بازار TPU نسبت به سایر بخشهای صنعت پلییورتان کمتر تحت تاثیر بحران اقتصادی قرار گرفته و طبق گزارش IAL Consultants، در سال ۲۰۲۴ رشد قوی خود را ادامه داده و انتظار میرود در سال¬های پیش¬رو موفقیت متوسطی کسب کند.
در گزارشی با عنوان “مرور جهانی بازار پلییورتان گرمانرم (TPU) “، این شرکت دریافته است که تولید جهانی TPU در سال ۲۰۲۴ 5/4 درصد افزایش یافته و به 09/1 میلیون تن رسیده است. بخشهای رانشگری و قالبگیری تزریقی همچنان بخشهای غالب بازار هستند و بیش از 80 درصد کل تولید را به خود اختصاص میدهند. چسبها و پوششها رشد متوسطی داشتهاند، در حالی که چاپ سهبعدی همچنان یک بخش کوچک و با تغییرات حداقلی است.
کل مصرف TPU در سال گذشته 1/1 میلیون تن بوده و انتظار میرود تقاضا امسال با کاهش به 5/2 درصد رشد کند، زیرا مسائل اقتصادی و سیاسی رشد مصرف را به 4/1 درصد محدود میکنند. بیشترین رشد مصرف در سال ۲۰۲۴ مربوط به گونه¬های پوششدهی (coatings grades) بوده است.
منطقه آسیا-اقیانوسیه همچنان بزرگترین تولیدکننده TPU در جهان است و 78 درصد تولید جهانی در این منطقه انجام میشود. در واقع، بخش قابل توجهی از رشد 5/2 درصد تقاضا در سال جاری ناشی از بهبود تولید در چین است. اروپای غربی دومین منطقه بزرگ تولیدکننده باقی مانده و پس از آن آمریکای شمالی قرار دارد. تولید در سایر مناطق محدود است.
بخش بازار تولیدکنندگان TPU بسیار پراکنده است و از تعداد زیادی شرکت کوچک و متوسط تشکیل شده که محصولات سفارشی برای تنوع بالایی از کاربردهای نهایی تولید میکنند.
بسیاری از این شرکتها مواد اولیه خود را از طریق خانه سامانه¬هایPU (system house) و توزیعکنندگان مختلف تامین میکنند، که برآورد دقیق کل تولید محصولات و تقاضای مواد اولیه را دشوار میسازد، حتی با اینکه اکثر مواد اولیه توسط تعداد محدودی شرکت تولید میشوند.
گزارش همچنین تاکید میکند که رشد آینده TPU بسیار به نوآوری وابسته است. نیاز به گونه¬های تخصصیتر برای ارائه راهکارهای پیشرفته وجود دارد؛ بهعنوان مثال، چاپ سهبعدی که در حال کسب سهم بازار است، به دلیل محدودیت مواد موجود در بازار هنوز در سطح کاربردی محدود باقی مانده و بنابراین گونه¬های رانشگری در این حوزه رایج هستند.
همچنین تقاضای رو به رشد TPU در کاربردهای برد مدار چاپی (PCB) مشاهده میشود، زیرا حوزه الکترونیک چاپی همچنان در حال تکامل است. فناوریهای پیشرفته، از جمله چاپ صفحهای (screen printing) و چاپ جوهرافشان (inkjet printing)، اکنون برای ایجاد مدارهای هوشمند روی فیلمهای انعطافپذیر با دقت و هزینه بهینهتر بهکار گرفته میشوند. پیشرفتهای اخیر باعث بهبود قابلیت فرایندپذیری TPU شده، میزان جذب آب کاهش یافته و چسبندگی و وضوح چاپ بهبود یافته است. این پیشرفتها امکان خم شدن، رول شدن، برش و لایه لایه شدن آسانتر فیلمهای مبتنی بر TPU را فراهم کرده و ادغام آنها در نساجی هوشمند، دستگاههای پوشیدنی و کاربردهای ساختمانی را تسهیل کرده است.
علاوه بر این، مطالعات اخیر نشان دادهاند که عملکرد TPU در کاربردهای برد مدار چاپی (PCB) با افزودن نانومواد هادی میتواند بهطور قابلتوجهی بهبود یابد و به این ترتیب دامنه کاربرد آن در دستگاههای نوظهور اینترنت اشیا (IoT) گسترش مییابد.
بازار TPU با رقابت فزاینده از سوی گونه¬های نوظهور لاستیک¬های گرمانرم تخصصی (TPE) مواجه است. تولیدکنندگان تحت فشار مستمر برای بهبود خواص TPU هستند و پیشرفتهای اخیر در دوره ۲۰۲۳–۲۰۲۴ منجر به سرعت بالاتر بلورینگی، افزایش کشسانی و رسانایی برقی، بهبود پایداری شیمیایی و نوری، افزایش مقاومت در برابر میکروبها و حس نرمتر، و گستره دمای عملیاتی وسیعتر شده است.
علاوه بر این، توسعه مواد ترکیبی (هیبرید) TPU که قدرت چند گرمانرم را با هم ترکیب میکنند، شتاب گرفته و دامنه کاربرد TPU را در بازارهای پیشرفته و عملکردمحور گسترش داده است.
در سال ۲۰۲۴، صنعت خودروسازی پیشگام نوآوری TPU بود و همکاریهای جدیدی بین تولیدکنندگان اروپایی و شرکتهای شیمیایی شکل گرفت. بر پایه موفقیت خودروی مفهومی برقی سیتروئن و BASF، مشارکتهای جدیدی برای ادغام
فرمول¬بندی¬های TPU در کاربردهای داخلی خودروها شکل گرفته است:
- BMW و Covestro سامانه بالشتک صندلی مبتنی بر TPU را توسعه دادهاند.
- Audi و BASF ترکیب جدیدی از TPU برای قطعات داشبورد معرفی کردهاند.
- Mercedes-Benz در حال آزمایش چندسازه¬های نسل بعدی TPU برای نورپردازی تطبیقی داخلی و عناصر تزئینی انعطافپذیر است.